Hiligaynon news: DA ipadayon ang temprano nga pagtanum sa 150,000 ka hektarya nga duta sa pungsod

By Edgar V. dela Cruz

Thursday 5th of July 2012

KORONADAL CITY, July 5 -- Ang Department of Agriculture (DA) ipadayon ang ila temprano nga pagtanum o kon pagpaisol sang kinaandan nga pagtanum sang humay halin sa Oktubre hasta sa Agosto para maunahan ang hitabo nga pag-agi sang makusog nga bagyo sa Septembre, Oktubre hasta Nobyembre, nga ginpatuman sa mga 150,000 ka hektarya nga talamnan sang humay sa bug-os nga pungsod.

Si DA assistant secretary Dante S. Delima, National Rice Program coordinator, nagsiling nga daku nga usik kag kapiyerdihan sa mga mangunguma sa tion sang may ara makusog nga bagyo ilabi na sa pag-abot sang bagyo sa Septembre, Oktubre, hasta sa Nobyembre, gani ang ahensiya naghimo sang hilikuton sa pag-umpisa sang temprano nga tion sang pagtanum sa Abril hasta sa Mayo kag mag-ani sa Agosto hasta Septembre.

Siling pa ni Delima nga ini posible nga mahimo sa pagbulig sang mga hugpong sang Irrigators sa pagbulig nga mapatubigan ang mga duta nga matamnan tungod ang Abril natuon sa tion sang tig-ilinit.

Ang ginapuntirya nga mga 150,000 ka hektarya nga talamnan sang humay sa subong ara sa tion nga nagapanambok kag ginapanan-aw nga maani sa Agosto.

Hambal pa ni Delima nga ang rehiyon 2, ilabi na ang Isabela ang may ara malapad nga natamnan nga duta pinaagi sa pamaagi nga temprano nga pagtanum, sunod ang Iloilo sa rehiyon 6, kag rehiyon 3. Ang rehiyon 12 kag Autonomous Region in Muslim Mindanao ang nagapangatlo kag nagapang-apat.

Sa 150,000 ka hektarya nga puntirya sa temprano nga pagtanum, hambal ni Delima nga ang patubas ginalauman nga makalab-ot sa lima ka metriko tonelada (MT) kada hektarya kumpara sa 3.5 hasta 4.0 metriko tonelada sa kinaandan nga tion sang pagtanum.

Siling pa ni Delima nga ang ini nga pamaagi isa sa nakahatag nga higayon sa lima ka porsiyento nga pagdaku sang patubas sang humay sa una nga tunga nga tuig sang 2012 o kon 306,379 metriko tonelada sang 2011 hasta sa 410,727 metriko tonelada sa amo man nga tion sang 2012.

Dugang pa ni Delima nga ang DA may tuyo nga makab-ot nga mangin bastante sa bugas ang pungsod sa 2013 nga subay sa listahan sang pagpamakal sang bugas sa luwas daku ang pagnubo sini halin sa 2.5 milyon metriko tonelada sang 2009 hasta sa 500,000 metriko tonelada sang 2012, tungod sang patubas sang humay sang nagligad nga tuig nga nag-abot sa 16.684 milyon metriko tonelada. (DED/EBdelaCruz-PIA12)